آغاز عرضه عمومی SpaceX و ظهور اولین تریلیونر جهان

اسپیس‌ایکس با قیمت‌گذاری ۵۵۵.۶ میلیون سهم خود به ارزش هر سهم ۱۳۵ دلار، موفق به جذب ۷۵ میلیارد دلار سرمایه شد تا رکورد بزرگ‌ترین IPO تاریخ را به نام خود ثبت کند. در زمان بازگشایی نماد در صرافی عمومی نزدک، سهام شرکت با ۱۱ درصد جهش (Pop) روی عدد ۱۵۰ دلار معامله شد و در ادامه‌ی معاملات روز با رشد چشمگیر ۳۰ درصدی در اواسط روز، در نهایت با ۱۹ درصد افزایش، کار خود را در قیمت ۱۶۰.۹۵ دلار در روز جمعه به پایان رساند. شدت استقبال به حدی بود که پلتفرم معاملاتی رابین‌هود (Robinhood) از ترافیک رکوردشکن و بی‌سابقه در سیستم‌های خود خبر داد.

گزارش نیویورک تایمز نشان می‌دهد که این عرضه‌ی اولیه، بیش از ۴,۴۰۰ کارمند اسپیس‌ایکس را به باشگاه میلیونرها وارد کرده است.

زوایای پنهان صورت مالی S-1 و آینده‌ی شرکت

انتشار سند رسمی ثبت‌نام مجمع (S-1) دیدگاهی بی‌سابقه از وضعیت مالی این غول فضایی را آشکار کرد. بر اساس این اسناد، اسپیس‌ایکس در سال ۲۰۲۵ با وجود درآمد ۱۸ میلیارد دلاری، ضرری ۴.۹ میلیارد دلاری را ثبت کرده است؛ رقمی که مجموع زیان‌های این شرکت را از زمان تأسیس به بیش از ۳۷ میلیارد دلار می‌رساند. با این حال، تکیه بر درآمدهای پایدار شبکه‌ی اینترنت ماهواره‌ای استارلینک و بازوی هوش مصنوعی xAI، امیدهای سرمایه‌گذاران را زنده نگه داشته است.

نکته‌ی کلیدی دیگر، قدرت مطلق ایلان ماسک در ساختار مدیریتی است؛ ماسک با در اختیار داشتن ۸۵.۱ درصد از حق رأی (Voting Power)، کنترلی پادشاهی و بسیار فراتر از بنیان‌گذاران سنتی دنیای تک بر این شرکتِ حالا عمومی‌شده خواهد داشت.

گوئین شاتول (Gwynne Shotwell)، مدیر ارشد عملیاتی اسپیس‌ایکس، در مصاحبه با CNBC اظهارنظری جنجالی انجام داد که توجه سهام‌داران تسلا را به خود جلب کرد. او اشاره کرد که «ادغام اسپیس‌ایکس و تسلا می‌تواند زندگی را برای ایلان کمی آسان‌تر کند.» این در حالی است که اسپیس‌ایکس در بخش هشدارهای سند S-1 به سرمایه‌گذاران درباره‌ی احتمال کاهش ارزش سهام (Dilution) در آینده هشدار داده که به شایعات این ادغام دامن می‌زند.

پیش از اجرای IPO، اسپیس‌ایکس با فروش ظرفیت‌های پردازشی خود ترازنامه‌اش را بهبود بخشیده بود؛ از جمله قرارداد ۱.۲۵ میلیارد دلاری در ماه با انتروپیک و قرارداد ۹۲۰ میلیون دلاری در ماه با گوگل برای تأمین زیرساخت‌های پردازش هوش مصنوعی.

در این میان، بانک‌های بزرگی چون گلدمن ساکس و مورگان استنلی به عنوان ضامن‌های این عرضه، حدود ۵۰۰ میلیون دلار کارمزد به جیب زدند. ایلان ماسک نیز در شبکه‌ی اجتماعی X با بازنشر تصاویر مدیران شرکت با کفش‌های سبز (کنایه به آپشن گرین‌شو یا حق فروش ۱۵ درصد سهم بیشتر در صورت تقاضای بالا)، از کارمندان خود تشکر کرد. هیجان این بازار تا حدی بالا رفته است که کارشناسان پادکست Equity می‌گویند: «ایلان ماسک دیگر صدای انتقادات را نمی‌شنود؛ چرا که صدای ثروت ۱.۷۵ تریلیون دلاری او بلندتر از هر چیزی است.»